کتاب ناگفته های مشروطیت /خاطرات سالار معتضد از >اردوی شرق> در مبارزه با شاه مخلوغ قاجار <محمد علی میرزا <1329 هجری قمری برابر با 1290 هجری شمسی /نویسنده ها .یوسف متولی حقیقی و ناهید عبقری /توسط انتشارات .مرندیز به چاپ رسیده است.
ناگفته های مشروطیت که خاطراتی از شرماموریت اردوی شرق (شمال)برای مقابله و دفع محمدعلی شاه مخلوغ و سایر عناصر جبهه استبداد است ,به قلمیکی از فرماندهان آن , یعنی میرزا محمد علی خان یاور(معتمدالسلطان-سالار متعضد)به نگارش آمده و تنها منبع اختصاصی و مفصل در این مورد است که در طی آن جزئیات عملیات از دیدگاه یک شاهد عینی گزارش شده است.
محمد علی شاه که پس از به توپ بستن مجلس شورای ملی و قلع قمع مشروطه خواهان از سلطنت خلع و به <ادساءدر روسیه تبعید شده بود, با حمایت های سیاسی , مالی و نظامی دولت روسیه تزاری مخفیانه به مملکت بازگشت .دولت با همیاری نیروهای خودجوش ملی سه لشکر برای انهدام وی و اعوانش به سه جبهه اعزام داشت .اردوی شرق (شمال) یکی از این سه اردو و مامور مبارزه و رویارویی با شاه مخلوغ و یارانش بود.
نویسنده که در مدرسه ایرانیان استانبول تحصیل کرده و مدرسه نظام را نیز در همان شهر و دوره توپخانه را در مدرسه نظامی <سن سیر>پاریس گذارنده بود , با نگاهی دقیق و تیزبین و در عین حال دلسوز به شرح بخش هایی از تاریخ این مرز بوم پرداخته که به گفته تاریخ پژوهان تاکنون در هاله ای از ابهام و تاریک باقی مانده بوده است و گزارشات وی حقایقی از ناگفته های مشروطیت است که مطالعه آن برای هر ایرانی علاقه مند ,شیرین و آگاه کننده است.
سالار معتضدبعدها به درجه سرهنگی رسید و نام خانوادگی >واجد سمیعی >را برگزید و منشا خدمات عدیده ای شد.
فهرست کتاب
فصل اول
1-ظهور ارتجاع
2-تقسیمات سپاه
3-حرکت
4-قهرمان اصانلو
5-جنگ امین آباد
6- محاکمه و پاداش
فصل دوم
7-فیروزکوه
8-مدافعه گدوک
9-ایلخی و شوخی
10-اضطراب
11-مظفریت و تاراج
12-عزیمت
فصل سوم
13-توقف
14-انتظار
15-تفرج
16-شبیخون
17-غوغای دوم ذیقعده
18-آخرین نزاع
فصل چهارم
19-کنکاش و فرار
20-تحصن
21-هیاهوی خلق
22-امید
23-یک شارلاتان
24-اخبار هولناک
فصل پنجم
25-اولتیماتوم روس
26-سه جریده
27-نجات
28-مراجعت
29-فراریان
30-خاتمه و نتیجه
ضمائم
دستخط نویسنده در متن اصلی
یکی از یاداشت های روزانه
نگارنده به زبان فارسی و فرانسه
اسناد و مدارک
برخی از عکس ها و تابلوهای
نقاشی سالار متضد
31-فهرست اعلام
و کتاب فوق از طریق سایت kaniketab کانی کتاب قابل تهیه می باشد